Breukers Bromt over Henri-Floris Jespers

Het moet een merkwaardige aanblik hebben geboden, nu 29 jaar geleden: "Op 15 mei 1979, achter de rode vlag en op de tonen van een verstilde Internationale, vergezelde ik door de straten van Aalst Louis-Paul Boon naar zijn laatste rustplaats." Twee dode schrijvers, Henri-Floris Jespers en Boon... Maar H-F J, die leeft toch nog? Jazeker. Hij gaat niet samen met Boon naar hun beider rustplaats, zoals hij in zijn krukkenstijl schrijft, neen, hij begeleidt – met velen – de kist, bevattende Boons lijk, naar het kerkhof, waar kist en lijk begraven zullen worden. Niet H-F J, die gaat dus niet begraven worden – want hij leefde en leeft nog.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Interview met Revisor-redacteur Menno Lievers

Onlangs verscheen een themanummer van de Revisor (2008/2+3) over fictie en non-fictie. Volgens redacteur Menno Lievers zijn er "goede gronden [om] het scherpe onderscheid tussen fictie en non-fictie in ere te herstellen." Daarom ging jullie hoofdredacteur via de digitale post in conclaaf met Lievers. Over het hoe en het wat. Hieronder een verslag.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Een roker zijn...

"Hier sta ik naast het huis. Ik heb geen vuur.
Dit is de waarheid in mijn mond. De sigaret
die ik gevonden heb. (...)

(...) Ik kan de rook inslikken

want dat kalmeert de maag. Dan kan ik eindelijk
de laffe waarschuwing negeren en een roker zijn."

Lees onze speciale 1 juli-bijlage: vier verzen van rookmagiër Menno van der Beek: 'Ceci n'est pas une pipe,  Fumerende verzen, bij een verscherpt landelijk rookverbod, juli 2008' in de Kleine Zaal >>

Tongebreek

Wij konden ons verstaan. Wij stemden met ons in.
Toen brak van één de tong. Hem sloeg de taal uiteen.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Bloot en bloedend vlees

– over de Hugo Claus Proloog van David van Reybrouck -

De uitreiking van de VSB Poëzieprijs werd dit jaar voorafgegaan door een Hugo Claus Proloog. Het was David Van Reybrouck die de eer kreeg een statement over hedendaagse Nederlandse poëzie (of tenminste zijn visie erop) te geven. Een keuze die zou kunnen verrassen.

Van Reybrouck staat vooral als vaak bekroond prozaïst en niet als dichter bekend. Maar wie Van Reybrouck (1971) wat volgt, weet dat hij op vrij regelmatige basis in tijdschriften gedichten publiceert. Xavier Roelens nam hem op in zijn bloemlezing Op het oog -  eenentwintig dichters voor de eenentwintigste eeuw. Vooralsnog een dichter zonder bundel dus, maar een dichter.

Precies omdat het verrassend en ongewoon was, begon ik met grote verwachtingen aan de lectuur van deze proloog maar het lezen ervan bleek een ontgoocheling. Niet dat het een slecht geschreven stuk betrof. Zijn creatieve pen wil ik hier niet ter discussie brengen. Wel zijn redeneringen en zijn boodschap. Ik vind dat hij in die proloog, inhoudelijk gesproken, kort door de bocht gaat.

Lees de rest van Alain Delmotte's opiniestuk over Van Reybrouck 'Hugo Claus Proloog' (helaas niet online te vinden, maar David, als je dit leest: zend ons een versie die we mogen bijplaatsen) in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt over Erik Jan Harmens, maar vriendelijk

Onlangs verscheen een stuk van Erik Jan Harmens in de Trouw, waarin hij te spreken kwam over de genomineerden voor de VSB Poëzieprijs 2008. Het stuk staat helaas niet online (de website van Trouw, altijd up to date, hapert de laatste tijd een beetje). Daarom citeer ik maar een beetje ruim. Harmens stelt onder meer:

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Willem van Zadelhoff

Willem van Zadelhoff publiceerde tot nu toe een twee delen van een prozatrilogie: Een stoel (2003) en Holle haven (2006). In 2009 moet deel drie verschijnen: Berlijnse strofen. Op 9 april debuteert Van Zadelhoff als dichter met Tijd en landen, een uitgave van Meulenhoff/Manteau. Uit dit debuut drie fraaie verzen in de rubriek 'Gedichten op dinsdag'. Van Zadelhoff is geboren in Arnhem maar woont in Antwerpen. Naast zijn literaire werk is hij recensent Duitse literatuur voor de Standaard.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Zondagoverpeinzing: dagen in het Thuisland

Dit weekend was je in de hoofdstad van je Thuisland voor een lang weekend, je aangeboden als cadeau voor je XX-e verjaardag. De hoofdstad is een van de fijnste steden om zomaar eens een weekend in door te brengen. Vooral als je mag logeren in een hotel waar ze de prettigste bedden ter wereld hebben.
Lees verder in de Kleine Zaal >>

Wie? Ben Cami. In Revolver # 137

Ben Cami behoort tot die grote groep Vlaamse dichters die in in Nederland helemaal geen bekendheid geniet. In Vlaanderen wordt hij door een kleine groep lezers en kenners gewaardeerd om zijn poëzie en in studies over het experimentele tijdschrift Tijd en Mens duikt hij uiteraard op, want hij was een van de gezichtsbepalende figuren. Lees meer over Revolver 137 in de Kleine Zaal >>

Breukers bromt: over de Libris Literatuurprijs

Kan de jury van een grote prijs, met €50.000 gedoteerd, eigenzinnig zijn? Of nee, ik moet de vraag scherper stellen: Kan de jury van een met een groot geldbedrag omgeven literatuurprijs, zoals de Libris Literatuurprijs (€50.000) eigenzinnig zijn? Kan zij tot een verrassende shortlist komen? Kan zij, in vervolg daarop, tot een verrassende bekroning komen? Lees verder in de Kleine Zaal >>

Als Ik Boven Op De Dom Kom

[Ingezonden mededeling] De Stichting Literaire Activiteiten Utrecht presenteert hierbij de Utrechtse Literaire Canon: een ‘tophonderd’ van de Utrechtse literatuur uit alle eeuwen. Bij de samenstelling is gelet op literaire kwaliteit, historisch belang en ‘Utrecht-gehalte’: Heeft een auteur in Utrecht belangrijk werk geschreven? Heeft dat werk betrekking op Utrecht? En is of was hij of zij actief in het Utrechtse literaire leven?

De canon maakt deelt uit van een veel breder project ‘Het literaire leven’. De lijst van auteurs die in Utrecht schrijven of schreven is eindeloos lang en telt al bijna duizend namen. Op dit moment zijn er in Utrecht enige tientallen schrijvers actief – met meer of minder succes. Al die informatie wordt de komende jaren verwerkt in een website en te zijner tijd in een boek. Er zullen literaire voettochten worden georganiseerd en literaire tentoonstellingen.

Deze canon is een voorstel: wij staan open voor nieuwe informatie en voor (beargumenteerde) voorstellen tot wijziging. Staat iemand naar uw mening te hoog of te laag? Bericht het ons. Mist u iemand? Of staat een auteur er onterecht op? Laat het ons weten. We zijn van plan komend najaar een ‘canontribunaal’ te houden om de canon definitief vast te stellen. Dit canonvoorstel is opgesteld door Slau-redacteuren Hans Heesen en Roland Fagel en door studente Nederlands Tiana Sagrawa van de Kraats (stagiaire).

Lees de hele 'tophonderd' in de Kleine Zaal >>

Interview met Geert Buelens

Onlangs verscheen Geert Buelens essaybundel Oneigenlijk gebruik. In dat boek formuleert hij antwoorden op 'een oude, maar nog steeds belangrijke vraag: wat betekent poëzie?' Daartoe onderzoekt hij ook teksten die niet meteen door iedereen tot het domein van de poëzie worden gerekend, zoals liedteksten en gedichten die door politici zijn geschreven. De Contrabas vroeg zich af: wat dreef Buelens om zijn boek te schrijven?

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Ik heb een vaag idee dat ik de wind begrijp

Over Vuur van H.H. ter Balkt

'Het ploegen, het zaaien, het daarbij betrokken zijn. Dat heeft tegenwoordig niet de minste betekenis meer; je één voelen met, daar is alle zuurstof uit.'

Wan ouder dan Rome, gele ode
uit de strot van t kaf gevlogen:
Ochtend komt; de avond over
wacht de wan tot slot de schoven.

Lees verder in de Kleine Zaal of als pdf.

Dromen van een verenigd Limburg

Vandaag heb ik – ach! – voor het eerst een stuk mogen bijdragen aan de opiniepagina van dagblad De Limburger, mijn favoriete krant. Het staat er heel mooi in, net onder het hoofdredactioneel commentaar. Mijn bromstuk gaat over een door Sander Bisscheroux (zie foto) in elkaar geknutselde syllabus die hij gebruikt tijdens de lessen 'Limburgse taal en cultuur' aan het door en door vernauwd-katholieke College Rolduc.

In deze syllabus probeert Bisscheroux de Limburgers tot eenheid in taal & cultuur (en geloof, uiteraard) aan te zetten. Aangezien Limburg geen eenheid is, en ook nooit zal worden – en aangezien Bisscheroux dit ook wéét – is zijn lesprogramma eerder doordrenkt van nationalistische en regressief-religieuze sentimenten dan van wetenschappelijk besef. Zo draagt Agent008 bij aan de almaar hoger wordende tsunami, bestaande uit geïndoctrineerde en bewust verkeerd geïnformeerde leerlingen, die op hogescholen en universiteiten afdendert. Dus.

Lees het hele (helaas van zijn alinea-indeling ontdane) stuk in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt Bezorgd: over de boekhandel

En dan is het nu tijd voor een romantisch intermezzo. Ooit, lang geleden, toen ik in Nijmegen ging studeren, probeerde ik klant te worden bij Boekhandel Ten Hoet, een zeer oude firma van naam en faam. Mijn eerste betreding van het winkelparket werd opgemerkt door de eigenaar, een rijzige man met een adelaarsblik en de houding van iemand die tijdens het maken van een birdie ruw uit zijn concentratie wordt gehaald.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Vertekend beeld

Dichten als schaatsen, zwieren, zwaaien. Het is een sierlijke metafoor voor eerder werk van Oosterhoff, waarin hij woorden, regels, zinnen onbevangen over het papier laat glijden, waarin sprake is van poëzie die je, zoals Rob Schouten ooit omschreef, niet steeds moet willen begrijpen of verklaren, maar waar je in mee moet gaan, waar je je door moet laten overweldigen, schuddebuikend soms.

Maar Ware grootte is een andere bundel. Hij doet verslag van een worsteling van de ik-figuur met de voortschrijdende tijd, het ouder worden, het verlies. Deze worsteling uit zich in een reeks donkere gedichten, die de eerste helft van de bundel beslaat en waarin meer dan in vorige bundels van Oosterhoff wordt nagedacht en minder geschaatst.

Lees verder in de Kleine Zaal of als pdf.

De Boekenwereld 24/3

Tijdschrift De Boekenwereld mag eigenlijk in geen enkel boekenminnend huishouden ontbreken. Nummers over De Koopman Collectie in de Koninklijke Bibliotheek, artikelen over de Pirckheimer-Gesellschaft en de rubriek 'Letterspijs' van Frans A. Janssen, – ze zijn te fraai om ongelezen te laten. Onlangs verscheen nummer 3 van de 24e jaargang van dit 'tijdschrift voor boek en prent (...) voor iedereen die interesse heeft in het oude en moderne boek en de prentkunst.' Schuttersstuk van het nummer is 'Wel! En lees je graag in mij? Pierre Kemp kleedt zijn boeken aan' van dichter, hoogleraar en Kemp-biograaf Wiel Kusters. Lees verder in de Kleine Zaal >>

Ons Erfdeel 2008/1

Zo'n vijf jaar geleden ben ik – om redenen die ik nu niet meer kan achterhalen – opgehouden met het lezen van Ons Erfdeel. Omdat de redactie zo aardig was mij nummer 1 van de 51ste jaargang toe te sturen, is deze onverschillige houding van mij een halt toegeroepen. En gelukkig maar. Het blad, zo'n 200 bladzijden dik, bevat talloze interessante essays en teksten (en een 'artikel' van Cyrille Offermans en een 'tekst' van Daniel Rovers).

Lees meer over Ons Erfdeel 2008/1 in de nieuwe rubriek Tijdschriften, terug te vinden in de Kleine Zaal >> De komende dagen ook aandacht aan De Boekenwereld (24/3) en Stroom 28.

Surprise show

Vandaag is de Contrabas Henny Huisman, Robert ten Brink, Joris Linssen en Henk Binnendijk in één. Met een bosje bloemen achter onze rug (vijf bloemen bevat dat boeket) bellen wij aan bij een jarige, zeggende: 'Gefeliciteerd.' En: 'Kijk eens in de Kleine Zaal, waar je broer vijf gedichten voor je heeft doen plaatsen.' En wel hier >> Zo. En dan nu terug naar onze studio's in Leeuwarden en Utrecht.

Over Gruwez en over Holvoet-Hanssen

Op donderdag 28 februari was de officiële presentatie van Lagerwal, de nieuwe bundel van Luuk Gruwez. In boekhandel De Reyghere hield Luc Devoldere, hoofdredacteur van Ons Erfdeel, een prachtige inleiding, die nu te lezen is in De Kleine Zaal >>

Op vrijdag 29 februari was de presentatie van  van Peter Holvoet-Hanssens nieuwe bundel Navagio. Wrakhoutgedichten. Joris Gerits, hoogleraar en letterkundig, hield deze keer de (eveneens zeer fraaie) inleiding die op In Letterland [de weblog die geen feed aanbiedt, maar er zelf wel driftig gebruik van maakt] te lezen is >>

Breukers Bromt: over literaire tijdschriften

'Ik ben een God in 't diepst van mijn gedachten, / En zit in 't binnenst van mijn ziel ten troon / Over mij zelf en 't al, naar rijksgeboôn / Van eigen strijd en zege, uit eigen krachten.' Met deze nu wat gewrongen overkomende verzen van Willem Kloos begon de moderne Nederlandse poëzie.

'Wat is het toch prettig, om als de gedachte moê is en uitgewrongen van over het papier gevloeide liefde, wat is het zacht aangenaam, na een dag van worsteling met de verbeelding of de rede, na de uren gewijd aan de smart van het Woord, stilletjes te zitten en te schrijven over woordenkunst, zoo gewoon weg maar, zonder voorbereiding, zonder inspanning, zoo als men spreekt met een toevallig binnengekomen vriend.' Met deze woorden van Lodewijk van Deyssel begon, in het voetspoor van Busken Huet, de moderne Nederlandse kritiek.

Kloos en Van Deyssel waren verbonden aan de Nieuwe Gids, een tijdschrift dat in 1885 werd opgericht en in 1943, na decennia ondraaglijk lijden, voor lezers en redacteuren, aan de pil van Drion ging.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Hans van Willigenburg

Hans van Willigenburg (niet die van de KRO) publiceert dit jaar een dichtbundel bij De Contrabas onder de welluidende titel Objectief verzuipen. Uit deze bundel vandaag drie gedichten in de zeer onregelmatig opduikende rubriek Dichters op Dinsdag. Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt over de Limburgse letteren

Limbugs Literatuut Lexicon: enige bedenkingen

Het is niet gemakkelijk om een Limburgse schrijver te zijn. Er is altijd wel wat.

Jan Hanlo was pedofiel en reed zich op zijn motor te pletter. Pierre Kemp was bijna blind. Hans van de Waarsenburg is in Brabant geboren. Wiel Kusters heeft onlangs Maria-verschijningen gehad, maar dat wil de Kerk niet in de openbaarheid hebben. Frits Criens houdt occulte bijeenkomsten in het Leudal. Huub Beurskens is gemaakt van twee in 1950 op Tegelen neergestorte brokstukken van Pluto. Manuel Kneepkens heeft in de gemeenteraad gezeten. Twaalf jaar. In Rotterdam. Frans Budé en Emma Crebolder wonen ónder de Pietersberg. Ik bedoel maar, die mensen zien áf.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Poëzie = politiek. In Rotterdam

Vorige week vrijdag vrijdag verscheen Vrouwen & Rotterdammers, de nieuwe bundel van Manuel Kneepkens, bij uitgeverij Douane. Kneepkens toespraak bij het overhandigen van  het eerste exemplaar van de dichtbundel Vrouwen & Rotterdammers aan burgemeester Ivo Opstelten in Boekhandel Snoek bewijst dat poëzie politiek is, ook of vooral in Rotterdam. De hele tekst staat in de Kleine Zaal >>

Arnhem op de wereldkaart

Joran Andreas Petrus van der Sloot, de jongeling die de afgelopen jaren nogal eens in het nieuws kwam, is op 6 augustus 1987 geboren in Arnhem. Die Arnhemse afkomst sneeuwde veelal onder in de rest van de berichtgeving, een misstand waaraan Cees van der Pluijm vanmiddag middels een sonnet een eind heeft gemaakt. Dit deed hij in het programma 'Vandaag de dag' van Omroep Gelderland; een programma waarvoor hij als huisdichter fungeert. Het gedicht staat te lezen in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Het volgende station is Heerlen

Poëziekritiek, ik ben er gek op. Echt, ik denk dat ik de enige Nederlander ben die niet kan wachten tot Gerbrandy, Pfeijffer e tutti quanti weer eens een stuk doen afdrukken in een van de Nederlandse dagbladen cékú weekbladen. Gisteren, toen ik per trein terugreisde naar Utrecht (ik was voor zaken in Duckstad geweest), in gezelschap van Het Parool en De Groene Amsterdammer, viel ik dan ook met de neus in de boter.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Boon als circus-act

Louis Paul Boon verzamelde pornografische foto's waarop meisjes en vrouwen stonden afgebeeld. Die plakte hij, netjes gerubriceerd (op leeftijd, verbeelde abberatie et cetera), samen met zijn zoon Jo, in schriftjes. Omdat hij een kunstenaar was, Louis, noemde hij die verzameling plaatjes 'De Fenomenale Feminatheek'. Dat klinkt al behoorlijk wetenschappelijk.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Collectieve Propaganda of Agitprop?

Het Boekenbal is de jaarlijkse opening van de 'boekenweek'. Het wordt georganiseerd door de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek, een wat schimmige club die aan leesbevordering probeert te doen. Vreemd genoeg wordt dat Boekenbal, bedoeld voor mensen uit het 'boekenvak', vooral bezocht door mensen uit andere 'vakken'.
Voor schrijvers  is het sowieso zo goed als onmogelijk om een kaartje te bemachtigen. Aanvragen verlopen via de uitgeverij en per uitgeverij is maar een beperkt aantal kaartjes beschikbaar.De CPNB heeft uitgeverijen onlangs een mail gestuurd over de voor 2008 te volgen procedure. Daaruit dit lange citaat:

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Menno van der Beek

Menno van der Beek publiceerde tot nu toe drie bundels: Vergezocht (1997), Waterdicht (2002) en Kaddisj (2007).  Hij werkt aan een nieuwe bundel, die net als Kaddisj in de Contrabasreeks zal verschijnen. Lees zijn gedichten in de Kleine Zaal >>

Dichten is opener dan toe

1. Ontregeling en de uitdaging van het échec. Ceci n’est pas une poésie. Poëzie wordt wel eens voorgesteld als een verknoopt weefsel. Nu eens met zorgzaamheid geweven als een onthecht Perzisch tapijtje, dan weer geconstrueerd als een gerafelde lappendeken. Zich steeds bewust van de noodzaak van een eigen onnavolgbare vorm en van een specifieke schriftuur. Het gedicht zoekt zelf zijn taalvorm. Dat laatste is bekend. En wat me hier vooral bezighoudt: taal sorteert bij een talig wezen effect. Poëzie kan behagen, maar evengoed ontregelen. En alles wat daartussen ligt. Alleen al door zijn vorm kan het gedicht ons laten opschrikken uit een sluimertoestand, en confronteren met een andere blik.

Lees de rest van Yves T'Sjoens bijdrage in de Kleine Zaal >>

Mark Boog – Gedichtendagbundel & Second Life

Op 31 januari is het Gedichtendag. Mark Boog levert de traditionele 'Gedichtendagbundel'. Een jaarlijks verschijnend boekje met tien nieuwe verzen van een bekende dichter dat voor maar €2,50 in de winkel ligt. Boogs bundel heet Alle dagen zijn van liefde.

Lees een interview met Boog in de Kleine Zaal >>

Lees ook dit interessante interview, dat Nico de Boer de auteur ontfutselde, in BN/De Stem >>

Opgewekte & nuttige gedichten – Remco Ekkers

Goede voornemens. Meestal sla ik ze over, maar dit jaar heb ik er in elk geval één: ik ga veel aardiger doen in bundelrecensies. Ik bedoel, het is belachelijk hoe sommige mensen soms tekeer kunnen gaan als het de producten van goedwillende dichters met een lange staat van dienst betreft, dichters als Remco Ekkers. De man die recensies over de bundel van zijn uitgever, en anderen, in de Leeuwarder Courant schrijft. Die redacteur is van de Poëziekrant en interviews vervaardigt die een mens goosebumps bezorgen. Daar ging het niet over. Het ging erover dat ik niet aardig ben geweest tegen die dichter, recensent en redacteur. En dat ik dat nu ga goedmaken.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Sacha Blé, Tijdens het ontbijt. Inleiding.

Op 21 oktober 2007 werd Tijdens het ontbijt van Sacha Blé gepresenteerd. In De Kleine Zaal staat de inleiding die Jeroen Theunissen bij die gelegenheid uitsprak >>

Niks lijsten, maar lezen – 6 (T'Sjoen over lijsten)

Ikzelf heb geen lijstjes. Behalve dan mijn voorkeuren die onmogelijk voor een afgemeten tijd kunnen gelden. Gedichten moeten uitnodigen, en ze doen dat meestal pas na enkele lezingen, na enkele jaren, op onbewaakte momenten, als ik er klaar voor ben, als het gedicht zich aandient. Ik kan zo nog wel enkele redenen verzinnen. Misschien moeten we met die genoegdoening vrede nemen. Niet zaniken, maar lezen wat ons pad kruist. En niet meer die boekenbijlage in de laatste koude week van het jaar kopen. In een verweesd dorp waar ik nu verbijsterd zit te kijken.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Ton van Reen

Het gebeurt, op een late dag in december
zo’n dag, staalblauwe kou, muisgrijze dromen
In het lome lauwwarme namiddagcafé
aan het dorpsplein in Baarlo, op nummer negen
waar pronte roodblozende kasteleinsdochters
lauw bier, glühwein en hete adem serveren
stapt een man binnen, klein, tafelpootgroot

Lees de rest van Ton van Reens kerstvertelling in de Kleine Zaal >>

Niets in mij gelooft dat – interview met Liesbeth Eugelink

In Niets in mij gelooft dat geeft Liesbeth Eugelink een beeld van de vele wijzen waarop religie, ondanks het vermeende taboe, aanwezig is in de Nederlandse literatuur. De essays worden afgewisseld met interviews waarin H.M. van den Brink, Ronald Giphart, Rutger Kopland, Doeschka Meijsing, Jan Siebelink, Rosita Steenbeek en Marjoleine de Vos spreken over de manier waarop religie een rol speelde en speelt in hun werk. Nu interviewen wij de schrijver.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Tresoar bromt terug

Naar aanleiding van dit bericht laat Teake Oppewal, kloppend hart van Tresoar, het volgende weten:

Hallo Chrétien,

Je verbazing kan ik me goed voorstellen, maar dat komt misschien wel omdat ik in de publiciteit aan de achtergronden van dit project wat minder aandacht heb besteed, zie de Agenda.

Tijd dus voor een nadere uitleg.

Bij de selectie van de dichters die de opdracht hebben gekregen een 'trajectvers' te schrijven heb ik, samen met de mensen die de programma's op lokaal niveau organiseren,  gezocht naar dichters die als het even kon direct een binding hebben met de betreffende stad/gemeente. Dat daarbij niet de dichters aan bod zijn gekomen die jij opnoemt vind ik geen bezwaar. Bovendien vergeet je bij je rijtje namen nog dertig andere Friese dichters op te noemen die evenmin benaderd zijn.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers bromt, over Tresoar

Beste Teake Oppewal,

Met verbazing nam ik kennis van de in dit artikel op Woest en Ledig genoemde dichtersnamen die aan Tresoars Elfstedenproject meedoen. Waar Cornelis van der Wal op zijn weblog stelt dat dit lovenswaardige project van jullie ten onder gaat aan folklore, ben ik eerder verbaasd dat jullie de dichters uit 'mijn reeks' (Elmar Kuiper, Jabik Veenbaas, Abe de Vries en Cornelis van der Wal) niet meteen hebben aangezocht om een vers te schrijven. Om over Tsjead Bruinja, Eppie Dam, Anne Feddema en Albertina Soepboer nog maar te zwijgen. Waarom zijn zij door jullie niet meteen aangezocht?

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Victor Vroomkoning

Victor Vroomkoning (1938) is stadsdichter van Nijmegen. Sinds 1983 publiceerde hij een elftal dichtbundels, waarvan Dodemont en Stapelen (Publieksprijs Beste Poëziebundel 2005) de meest recente zijn. Vandaag presenteert hij twee nieuwe verzen, in de rubriek 'Gedichten op dinsdag'.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Rijker. Gevarieerder. Vitaler. Spannender.

Mijn trouwe fan Olaf Risee (dichter, weblogger, essayist, beeldend kunstenaar en medewerker bij een helpdesk; vooral dat laatste lijkt me voor de klanten van die helpdesk spitsroeden lopen, maar goed) schrijft op In Letterland een beschouwing over mijn Rede ten faveure van de poëzie.

In zijn als altijd wat impressionistisch beargumenteerde artikel stelt hij dat Erik Jan Harmens, Astrid Lampe, F. van Dixhoorn, Nachoem M. Wijnberg, Saskia de Jong, Anne Vegter, Jaap Blonk, Peggy Verzett, Mustafa Stitou, Alfred Schaffer, Han van der Vegt en Jan Baeke '[een] écht een eigen geluid hebben, die een soort poëzie schrijven die sterk afwijkt van de norm'.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Poëzie in boekvorm? Een reddingsplan.

Op 2 december las ik een 'Manifest ten faveure van de poëzie' voor tijdens een aflevering van 'Poëzie op Zondagmorgen' in Kasteel Walburg te Sint-Niklaas. In de papieren Knack van 12 december staat een samenvatting. Omdat Knack in Nederland jammer genoeg niet te koop is, staat die tekst in de Kleine Zaal >> Op de website van Knack staat de lange versie >> 

Minister Anciaux, geen woorden maar daden! Meneer Plasterk, het steunen van de poëzie is een schone zaak! Het biedt u beiden bovendien een unieke kans om een Nederlandstalige, in plaats van een Vlaamse én een Nederlandse poëzie mogelijk te maken.

In memoriam August Willemsen

door Hans van Wetering

De vorige week op 71 jarige leeftijd overleden August Willemsen was een schrijver en vertaler die ik bewonderde, niet alleen vanwege zijn prachtige autobiografische geschriften, en de soms pijnlijke eerlijkheid die hij daarin aan de dag legde, maar vooral ook als essayist over literatuur en als de man die de Braziliaanse schrijvers Machado de Assis en Guimaraes Rosa naar Nederland bracht.

Ooit, ergens in 2005, had ik het genoegen een avond met hem te praten, tijdens een diner bij een gezamenlijke vriend thuis. Het ging over van alles en nog wat, herinner ik me, over voetbal en waarom Romario wel betoverde en Ronaldo niet, over de ten onrechte verketterde Bijlmer – waar de baas van het architectenbureau waar ik destijds werkte driftig aan had meegetekend -, over drank en of je daar aanleg voor moest hebben, over literatuur en de verfilming van Nederlandse literatuur (Willemsen bleek bij die gelegenheid tot mijn verrassing niet op de hoogte dat Karakter van Bordewijk enkele jaren daarvoor reeds was verfilmd en zelfs bekroond). Dat ik zelf ook schreef en zelfs al een roman had gepubliceerd heb ik hem die avond niet verteld. Het kwam niet aan de orde, en ik zag geen aanleiding. Misschien speelde misplaatst ontzag voor de door mij bewonderde Willemsen een rol. Ik heb er hoe dan ook altijd spijt van gehad. En een tweede gelegenheid diende zich niet aan.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Lianne Sasja van Kalken – BAR

Lianne Sasja van Kalken is 17 jaar. Ze debuteert met de bundel BAR. Haar website vermeldt allerlei wetenswaardigheden, zoals: 'Voor de mensen die mij kennen zal het begrip "stapeltje" hen niet vreemd in de oren klinken.' Een ongrammaticale zin is een ongrammaticale zin, ook als je 17 bent. Haar uitgever lanceert haar zo: 'Ze oogt lief, met dat blonde haar. En als ze je aankijkt met die grote blauwe ogen, zou je er haast in verdrinken. Onschuldig? Vast wel. Maar ook een beetje stout. Ze is de runner-up voor de generatie van Marlies Dekkers en Heleen van Royen. Met haar 17 jaar is ze de jongste poëzie-debutante van Nederland: Lianne Sasja van Kalken.'

Lees de naar aanleiding van dit bericht en de reacties erop geschreven recensie in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: 'Wij moesten wel...'

'"Als museumdirecteur hanteer ik geen politieke criteria. Bij eventuele veiligheidsrisico’s sta ik niet stil. Ik vond het gewoon bijzonder werk." Dat betoogde Wim van Krimpen, directeur van het Gemeentemuseum Den Haag, vorige week nog op de website van de IKON over de controversiële foto’s van Sooreh Hera. Toen het tot hem doordrong dat Hera’s boodschap wel eens explosief zou kunnen zijn (foto’s van homo’s uit Iran, gemaskerd met portretten van Mohammed en diens schoonzoon Ali), waren de artistieke kwaliteiten van haar werk blijkbaar niet doorslaggevend meer en weigerde hij de foto’s te exposeren.'

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Reine de Pelseneer

Reine de Pelseneer (Zandhoven, 1982) is licentiaat Germaanse Taal- en Letterkunde. Zij publiceerde gedichten in Deus ex Machina en Gierik & Nieuw Vlaams Tijdschrift en debuteerde vervolgens in 2005 met Doorgrond, bij de onvolprezen uitgeverij P. Over een week verschijnt daar ook haar tweede bundel: Omzicht, met grafisch werk van Corry van Baarle. Enkele gedichten verschenen bij wijze van voorpublicatie in Het Liegend Konijn. Vandaag in 'Gedichten op Dinsdag': de eerste twee van de zeven verzen grote cyclus ''Laura's Repliek'.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Biografie Wislawa Szymborska

Hoe verhelderend kan een biografie zijn? In die van Wislawa Szymborska las ik dat ze het gedicht 'Een kat in een lege woning' schreef vlak na de dood van haar geliefde, Kornel Filipowicz. Deze wetenschap plaatst het gedicht, waar ik eerder om had gelachen, in een heel ander daglicht.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: terugkijkend op zondag...

(Terugkijkend op zondag. Boekenberg. Goede moed.)

De hoogmis zondagochtend was weer intens verfrissend. Onze 'plaatselijke regenmaker' (een Benedictijn, maar daar merk je bijna niks van) sprak over menselijkheid of zoiets. We gingen allemaal gesticht en licht van tred naar buiten, om kwart voor elf. De goede verstaander begrijpt meteen dat ik mijn overpeinzing zo begin om Tony Blair een hart onder de riem te steken. Ik las namelijk: 'Uit angst om "als gek" versleten te worden heeft de Britse oud-premier Tony Blair tijdens zijn ambtsperiode nooit openlijk durven zeggen dat zijn geloof in God een belangrijke rol speelde in zijn beslissingen.' Welnu, net als Blair laat ik me in mijn werk altijd leiden door God.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Juliën Holtrigter

Juliën Holtrigter, pseudoniem van Henk van Loenen (Hilversum, 1946), is werkzaam in het middelbaar onderwijs. Hij debuteerde in 1969 in het tijdschrift Kentering. Na nog wat publicaties in onder andere Yang bleef het lang stil. Pas vanaf 1990 schreef hij weer regelmatig. Zijn gedichten verschenen in Liter, De Tweede Ronde, Maatstaf en Hollands Maandblad. In 2001 kwam zijn eerste dichtbundel Omwegen uit (Mozaïek, Zoetermeer). In 2004 verscheen de bundel Het verlangen te verdwalen, in 2006 gevolgd door Het stilteregister, beide bij De Harmonie te Amsterdam. Hij werkt nu aan een vierde bundel, met de toepasselijke werktitel Holtrigters vierde. De twee gedichten die we hier publiceren zullen daar hoogstwaarschijnlijk in worden opgenomen.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt zachtjes: weemoed

Oh, herfst! Mooiste aller seizoenen. De zon die de huid geen schade meer berokkent, maar als een vriendelijk verwarmingselement aan de hemel staat. De stadsnatuur die zich definitief terugtrekt (om volgend jaar, helaas, opnieuw voor hooikoorts en groenterreur te zorgen). Heerlijk.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Gedichten op dinsdag: Delphine Lecompte

Van Delphine Lecompte zijn meerdere biografieën beschikbaar. Eén daarvan is te lezen op Meander. Vandaag is zij de eerste dichter die verzen levert voor de nieuwe rubriek: Gedichten op dinsdag.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Literaire prijzen voor Brabantse auteurs 2007/2008

Wat wordt het beste Brabantse literaire boek van 2007/2008? Wat is het oordeel van de jury en wat vindt het lezerspubliek? Dat zullen we helaas pas weten als in het voorjaar van 2009 de Prijzen der Brabantse Letteren worden uitgereikt. Maar met dit bericht willen wij u oproepen om nu al literaire publicaties van Brabantse auteurs bij ons aan te melden voor de nieuwe, 4e editie van de prijzen.

Lees de rest van de oproep van LiBra in de Kleine Zaal >>

Mini-interview met Look J. Boden

Look J. Boden werd in 1974 geboren in Vlaardingen. Hij begon al vroeg met schrijven, maar debuteerde pas in 1995 als podiumdichter. Later publiceerde hij in Op Ruwe Planken, nrc*next en een bloemlezing.  In 1996 richtte hij literair tijdschrift Renaissance op, waarvan hij tot 2002 hoofdredacteur was. Boden studeerde enkele jaren Nederlands recht aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, en werkte als redacteur voor diverse bladen, voordat hij in 2002 TextMessage Communicatie oprichtte, het bedrijf dat ook een uitgeverij omvat.

Luister en kijk naar Boden op YouTube en lees een mini-interview in de Kleine Zaal >>

Breukers bromt: geld, geld, geld

Erik Vlaminck heeft de Boekenbeurs geopend met een vlammende speech. Nou ja, vlammend. Hij begon zo: 'De vraag was om een korte toespraak te houden. Dat is geen probleem. De vraag was om een grappige toespraak te houden. Dat is wel een probleem.' Ha ha. Echter, we zijn hier om Caesar te prijzen, niet om hem meteen te begraven.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Pat Donnez - Het is een mooi leven (zolang je niet bestaat)

Pat Donnez (1958) is een late roeping in de poëzie; en wat mij betreft had hij die roeping best onbeantwoord mogen laten. Het begint al met de achterbinnenflaptekst: '(...) Donnez is een mediamens die bekend werd met programma's zoals Piazza en Titaantjes.' Lees de rest van deze recensie in de Kleine Zaal >>

Mini-interview met Wouter Steyaert

Wouter Steyaert (Gent, 1982) studeert farmacie en biotechnologie. Hij publiceert poëzie in verschillende literaire tijdschriften (bijv. Gierik & Nieuw Vlaams Tijdschrift, Krakatau en Ballustrada). Zijn gedichten werden meermaals bekroond, onder andere in de Basiel de Craeneprijs en de Literaire Prijs van de stad Harelbeke. In 2007 won hij de HC-trofee schrijfwedstrijd.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Zondagmiddag, nee avond, met Poolijs (2)

Na terugkomst vanavond las ik de recensie die Willem Thies voor Poëzierapport heeft geschreven over Lasters poëziedebuut Vouwplannen. Hij concludeert: 'Toch dient gezegd: Ruth Lasters kán dichten, zij is vaardig, verstaat haar vak, dicht in een eigenzinnige en gedurfde stijl. Ik vang daar een glimp van op. Maar de storende elementen overheersen. Zij wil te zeer filosoferen. En zij wil te zeer ideeën voor kunstwerken presenteren, in een poëtisch jasje gestoken.'

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Zondagmiddag met Poolijs (1)

Mijn column van onlangs indachtig, heb ik geprobeerd Poolijs, de debuutroman van Ruth Lasters, te lezen. Het is mij, laat ik dat meteen verraden, niet gelukt om alle bladzijden te lezen. Daarvoor is deze roman mij net iets te... literairachtig.

Lees deel 1 van de zondagmiddagoverpeinzing, in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Brouwers

Jeroen Brouwers is een groot schrijver, met een rijk oeuvre. De Taalunie heeft hem voor dat oeuvre willen belonen met de Prijs der Nederlandse Letteren. Brouwers accepteerde deze onderscheiding eerst wel, en toen, nadat het prijzengeld niet werd opgetrokken tot voor hem acceptabele hoogte, weer niet. Resultaat: een publiciteitsbombardement waarin diverse 'stemmen' (inclusief die van 'het volk', op de website van de Telegraaf) door elkaar heen kakelden.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Wat bezielt Nina Targan Mouravi

Naar aanleiding van dit bericht en deze korte impressie, staat er nu, bij wijze van achtergrondinformatie, een interview (uit 2005) van Thomas Möhlmann met Nina Targan Mouravi in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: sporen van Nelleke Bos

Meander is zich behoorlijk aan het verjongen. Onze collega's hebben daar een recensente uit 1980 aangetrokken, waarmee de gemiddelde leeftijd van de Meanderauteurs is gedaald tot 64 jaar. De recensente in kwestie heet Nelleke Bos. Haar cv-tje vermeldt dat ze neerlandica is en 'begeleider leeskringen'. Mooie beroepen, en zeker dat laatste is erg nodig: mensen met leeskringen kunnen een beetje begeleiding tijdens het uitzieken van deze hardnekkige kwaal best gebruiken. Zelf heb ik ook wel eens een beginnende vorm van leeskringen gehad, en zonder een liefhebbende verpleegster... maar dit verhaal kan ik jullie beter besparen.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Jotie T' Hooft: dertig jaar later (6 + 7; slot)

Een aantal dichters heb ik de volgende drie vragen voorgelegd:

1. Heb je het werk van Jotie T'Hooft ooit gelezen? En wat vond je er toen van?
2. Heeft het werk van T'Hooft invloed gehad op jouw dichterschap?
3. Lees je het werk van T'Hooft nu nog wel eens?

Aflevering vier en vijf bevatten de antwoorden van twee auteurs : Ingmar Heytze en Joost Zwagerman; en ze staan in de Kleine Zaal >>

Jotie T' Hooft: dertig jaar later (4 + 5)

Een aantal dichters heb ik de volgende drie vragen voorgelegd:

1. Heb je het werk van Jotie T'Hooft ooit gelezen? En wat vond je er toen van?
2. Heeft het werk van T'Hooft invloed gehad op jouw dichterschap?
3. Lees je het werk van T'Hooft nu nog wel eens?

Aflevering vier en vijf bevatten de antwoorden van twee auteurs : Maarten Doorman en Onno Kosters; en ze staan in de Kleine Zaal >>

Russische SLAU-avond met Anne Stoffel en Nina Targan Mouravi

Gisteren was er een 'Russische avond' in café Van Wegen te Utrecht, georganiseerd door de SLAU. Het café – dat ten onrechte ontbreekt op de lijst nieuwe monumenten van minister Plasterk – was voor de gelegenheid net iets meer dan halfvol gelopen. Blijkbaar heeft het grote publiek zich de laatste jaren enigszins afgewend van de Russische poëzie; dat is jammer, - voor het grote publiek. Opvallender was dat de Utrechtse dichtjeugd massaal verstek had laten gaan, op Annette van den Bosch na. Kunnen ze eindelijk eens iets leren, komen ze niet opdagen.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Jotie T' Hooft: dertig jaar later (3)

Een aantal dichters heb ik de volgende drie vragen voorgelegd:

1. Heb je het werk van Jotie T'Hooft ooit gelezen? En wat vond je er toen van?
2. Heeft het werk van T'Hooft invloed gehad op jouw dichterschap?
3. Lees je het werk van T'Hooft nu nog wel eens?

Aflevering drie bevat de antwoorden van twee auteurs die samen een poëtische monoloog over T'Hooft schreven (Jotie, een dichtersleven van naald tot dood): Frank Pollet en Norbert de Beule. Lees maar, in de Kleine Zaal >>

Willem Groenewegen: The Travelling Nominee

Willem Groenewegen maakte een reisverslag in het kader van de nominatie van zijn boek poëzievertalingen van Rutger Kopland, getiteld What Water Left Behind (Dublin: Waxwing Poems, 2005) voor The Corneliu M. Popescu Prize for European Poetry in Translation. Het verslag is te lezen in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Lasters 'even hard staande tepels'

Op de weblog van de Brakke Hond lees ik deze uitspraak, door Ruth Lasters in de Morgen gedaan: 'Proza en poëzie zijn voor mij als twee vrouwenborsten waarvan beide tepels even hard moeten staan.’ Eigenlijk vind ik dat iemand die zo'n draak van een beeld voortbrengt, straf verdient. Maar vooruit, omdat ik in een milde bui ben: een tijdelijke verbanning uit de literatuur is ook goed.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Breukers Bromt: Borrelen met Hanneke

'Alweer kreeg Nederland geen Nobelprijs Literatuur.' Zo begint de Sappho van Beesel, de Hadewych van de Mijnstreek, het Zingende Hart van de Limburgse Letteren, de Grandma Moses van de Roerstreek, ik bedoel natuurlijk: zo begint Hanneke Eggels een columnachtig-iets uit 2005, dat nu op haar website is te bewonderen. Nee, natuurlijk kreeg Nederland geen Nobelprijs literatuur! Die wordt namelijk toegekend aan personen, de zogenaamde literaire schrijvers, en niet aan landen.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Jotie T' Hooft: dertig jaar later (2)

Een aantal dichters heb ik de volgende drie vragen voorgelegd:

1. Heb je het werk van Jotie T'Hooft ooit gelezen? En wat vond je er toen van?
2. Heeft het werk van T'Hooft invloed gehad op jouw dichterschap?
3. Lees je het werk van T'Hooft nu nog wel eens?

De komende dagen presenteren we de antwoorden. Als tweede die van: Benno Barnard >>

Jotie T'Hooft: dertig jaar later (1)

Een aantal dichters heb ik de volgende drie vragen voorgelegd:

1. Heb je het werk van Jotie T'Hooft ooit gelezen? En wat vond je er toen van?
2. Heeft het werk van T'Hooft invloed gehad op jouw dichterschap?
3. Lees je het werk van T'Hooft nu nog wel eens?

De komende dagen presenteren we de antwoorden. Als eerste die van: Alexis de Roode >>

Che Guevara herdacht door Manuel Kneepkens

Che Guevara, icoon van de (mislukte) revolutie. Geboren in 1928. Gestorven op 9 oktober 1967. Hij wordt op passende wijze herdacht door Manuel Kneepkens. Die laat weten: Ooit zal iemand een cafe beginnen , geheten Chez Guevara. Bijgaand 'De Haan', een vers uit het zich ontwikkelend werk Het Vrolijk Dierenalfabet dat eind dit jaar zal verschijnen bij uitgeverij Douane. Lees verder in de Kleine Zaal >>

Philip Hoorne over 'Het vlees is haar'

Philip Hoorne (1964) publiceerde de dichtbundels Niets met jou (het eerste deel in de Sandwich-reeks onder redactie van Gerrit Komrij, 2002), Inbreng nihil (2004) en Het ei in mezelf (2005). Hij is de poëzierecensent van Knack, medewerker van Poëziekrant, Awater en wielertijdschrift De Muur. Onlangs publiceerde hij in het boek Jeugdhelden een artikel over John Lydon en in de volgende Muur komt een hilarisch verhaal over veldrijden. Hilarisch, dat is ook zijn prozadebuut Het vlees is haar dat op vrijdag 28 september om 20.00 uur wordt voorgesteld in het Cultureel Centrum Guldenberg te Wevelgem. Op 11 oktober volgt een dubbelpresentatie te Utrecht, samen met Ingmar Heytze.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

Mini-interview met Emma Burns

Emma Burns (1980) probeerde op haar vijftiende een gedicht te schrijven. Dat lukte en ze won er meteen de wedstrijd Kunstbende mee. Toch bleef het toen bij dat ene gedicht en wat kleine naweeën. Tien jaar later, in 2006, begon ze opnieuw te schrijven. Dit keer voorgoed. Burns kan zich geen dag meer voorstellen zonder poëzie.
Al vrij snel worden gedichten van haar gepubliceerd in literaire bladen als Krakatau, Meander en Hollands Maandblad - van welk blad ze onlangs als een van de tien 'in het bijzonder opgemerkte auteurs van het afgelopen jaar' een aanvullend honorarium 2006/2007 ontving.

Na het bereiken van de jaarfinales van de poetry slams in Festina lente, Slamzeist en Slamersfoort besloot ze de slam de slam te laten. Toch vindt ze het optreden een niet meer weg te denken onderdeel van haar werk. Regelmatig draagt ze met veel plezier haar poëzie voor op literaire podia door heel Nederland.

Lees verder in de Kleine Zaal >>

De rug van de dirigent

Over de ontwikkeling van een flarf poëtica met 'hogere' aspiraties en de mogelijke gevolgen ervan voor de positie van de flarf auteur

De auteur als schuimspaan

In Fold Appropriate Text, een bijna 200 bladzijden dikke bundeling collagegedichten, wordt de huidige Amerikaanse maatschappij 'brutaal en schokkend' bespot. In hun voorwoord hekelen de redacteuren Stan Apps & Mathew Timmons het kapitalisme en consumentisme: 'a general economy of waste'. In de Westerse overvloed raakt betekenis verloren en hebben productie en distributie de overhand. Elk nieuw boek lijkt op alle andere: 'I came to realize that the primary meaning of books was this division into selfsame pages.'

Lees verder >>

Nieuwe bundel Barnas: bezoeking of briljant?

Vandaag verschijnt de nieuwe bundel van Maria Barnas: Er staat een stad op. Echt zo'n titel die de gedachte oproept: 'Waar stáát die stad dan op?' Enfin. Ik heb de bundel sinds gisteren in huis. De lectuur ervan i