Twitter

Facebook

Elders

04 december 2012

Liliane leest… net als half Nederland De donkere kamer van Damokles van Willem Frederik Hermans

Willem Frederik Hermans - De donkere kamer van DamoclesSinds de zesde van het atheneum heb ik De donkere kamer van Damokles niet meer herlezen. Wij lazen het klassikaal omdat Willem Frederik Hermans tot de favoriete schrijvers van mijn leraar Nederlands behoorde en De donkere kamer van Damokles volgens hem een goed vertrekpunt was om diens oeuvre te verkennen. 

Chaos. Ik herinner me dat dat woord steeds weer terugkwam. Chaos was het sleutelwoord voor wie het werk van Hermans wilde doorgronden. 

Van het boek zelfs herinner ik me niet veel, alleen dat er in Lunteren mensen geliquideerd worden. Die scène staat me helder voor ogen. Niet omdat die scène indruk gemaakt heeft, maar omdat ik als kind in Lunteren gewoond heb. In een wereld die mij volkomen vreemd was, zocht ik naar houvast.  

En nu heb ik het, in het kader van Nederland leest herlezen. 

Lees meer "Liliane leest… net als half Nederland De donkere kamer van Damokles van Willem Frederik Hermans" »

Dichter des vaderlands: fluistercircuit en pleinvrees

Op Versindaba, de Zuid-Afrikaanse website voor poëzie en aanverwante artikelen, publiceerde Louis Esterhuizen een beschouwing over de zoektocht naar een nieuwe Dichter des Vaderlands, een zoektocht die wordt voorgegaan door een commissie bestaande uit Maria Barnas, Arie Boomsma, Arjen Fortuin, Piet Gerbrandy, Kristien Hemmerechts en Mei Li Vos. Het lijkt me best fijn om eens in een commissie te zitten met Arjen Fortuin, verder zijn het voornamelijke namen die lach- of spotlust oproepen.

En bovendien: er wordt reeds gefluisterd! Dat las ik gisteren in 'het woord van de dag', de onvolprezen rubriek van Ton den Boon. 'Vanochtend staat inTrouw een 'groengedicht' met de intrigerende titel 'Brats'. F. Starik heeft het geschreven, de dichter die in het fluistercircuit wel wordt getipt als de volgende Dichter des Vaderlands.' (Jammer genoeg ziet Den Boon één optie over het hoofd: brats is namelijk het meervoud van brat, het Engelse woord voor blagen. Heeft niets met het gedicht te maken, maar klinkt toch lekker.)

Wie Dichter des Vaderlands wordt? We weten het nog niet, maar er zullen niet overdreven veel kandidaten zijn. De dichters die het kunnen worden, zijn op de vingers van één hand te tellen. Daarom zal het wel iemand worden die net niet op die hand past, iemand met een maatschappelijk en politiek-cultureel correct profiel - of een vrouw, want na vier mannen is het uiteraard tijd om het glazen plafond, dat in de poëzie niet bestaat, te slopen.

Lees meer "Dichter des vaderlands: fluistercircuit en pleinvrees" »

03 december 2012

Rotterdam die mooie stad

Gerrit Komrij schreef in 1977 tamelijk treffende woorden over het Rotterdamse literaire leven: Rotterdam 'Iedereen kent iedereen, als eilandbewoners, en ze staan elkaar allen naar het leven. (...) De Rotterdamse kunstwereld is er één van destructie, Selbsthass en vruchteloze barensweeën. Enkel de kunstbonzen zitten er op rozen. Voor elke dichter houden ze er drie ambtenaren voor Poëtische Zaken op na. 't Is, nogmaals, ongelooflijk. Ik kijk er altijd mijn ogen uit.' (Het citaat vond ik hier.)

Dezelfde Komrij schreef in de inleiding op de verzamelde gedichten van Riekus Waskowsky: ' ‘Er is een Nederlandse literatuur en een Rotterdamse (...)'. Twee citaten die de argeoze lezer van de vuistdikke bloemlezing Rotterdam tot handvat kunnen dienen. Want dat de Rotterdamse literatuur een heel ander paar mouwen is dan die van de rest van Nederland, dat lijkt me wel duidelijk. Je hoeft een paar namen van het omslag maar te citeren, om te begrijpen wat ik bedoel: C.B. Vaandrager, Loesberg, Riekus Waskowsky, A. Moonen, Leyn Leynse, Frans Vogel... Krullentrekkerij en een al te grote omhaal van woorden: niks daarvan, in Rotterdam.

Lees meer "Rotterdam die mooie stad" »

Philip Hoorne: tien jaar dichter

6263_1335358171 Tien jaar en enkele dagen geleden presenteerde Gerrit Komrij zaliger in de Beurs van Berlage te Amsterdam de eerste twee delen van de Sandwich-reeks, een poëziereeks waarin om het half jaar twee dichtbundels zouden verschijnen, telkenmale een debutant en een vergeten dichter. Dit alles geschiedde onder de vlag van Uitgeverij 521, eveneens zaliger. De eerste debutant die de Nederlandse Dichter des Vaderlands in de reeks lanceerde was een Vlaming: Philip Hoorne uit Wevelgem, op dat moment net geen 38 jaar oud. 

‘Op dat ogenblik had ik enkele tijdschriftpublicaties achter de rug.’ zegt Hoorne, ‘Ik debuteerde in Tzum met het gedicht ‘Banalen’. De eerste keer dat je werk in een boekje wordt afgedrukt, zoiets vergeet een mens niet. Later volgden gedichten in De Brakke Hond en Nymph, heel veel in Nymph, een degelijk literair tijdschrift dat ook al lang is opgedoekt. 

De Contrabas: En toen was er ineens die bundel Niets met jou? 

Philip Hoorne: Er lag een manuscript bij 521. Ik had de uitgeverij een bezoek gebracht eind juni 2002 en mijn werk daar achtergelaten. Ik wist helemaal niets af van die reeks van Komrij. Op 1 oktober kreeg ik het bericht dat Komrij mij gekozen had om de Sandwich-reeks te openen.

Lees meer "Philip Hoorne: tien jaar dichter" »

Peter Drehmanns over DWDD-roem

Ze behoren tot een uitstervend ras maar ze bestaan nog: schrijvers voor wie schrijven een raison d'être is. Ze beschouwen literatuur niet als een amusant uitstapje of een opstapje naar DWDD-roem, maar als een duizelingwekkende en riskante rit op de rug van Pegasus. Of die rit nou een sprong naar de sterren is of een reis naar de Helicon, de berg der muzen - in beide gevallen weet de ruiter dat hij slechts met alle kracht van zijn hart en zijn hoofd in het zadel zal blijven. Anderzijds raakt deze cavalerist er de laatste tijd op pijnlijke wijze van doordrongen dat zijn benen een fabeldier omklemmen dat niet langer een heroïsche reis onderneemt, maar op weg is naar het slachthuis.

Peter Drehmanns in een opiniestuk dat de Volkskrant publiceert.

Ineens moest ik denken aan dit artikel in NRC Handelsblad, waarin de gezellige toenaderingen van een druistige redacteur uit de doeken werden gedaan. Daarin werd geciteerd uit deze blogpost van Maan Leo:

'Ik mag dan wel een kind van mijn tijd zijn, maar eigenlijk ben ik een gedateerd dametje van ongeveer 65. Dat uit zich in mijn kapsels (kijk maar), maar ook in bepaalde principes die ik aanhang. Zo vind ik het bijvoorbeeld niet zo netjes om dingen van een ander af te pakken, om maar wat te noemen. Dat deze opvatting niet door iedereen gedeeld wordt, bleek afgelopen week. Niet alleen de recensenten lopen met mijn boek weg, ook andere uitgeverijen dan de mijne vertonen onmiskenbaar baltsgedrag. Zo ontving ik laatst het volgende bericht van uitgeverij Prometheus op Facebook: (...)'

[11:34 uur] Inmiddels is er een kleine storm opgestoken over Drehmanns beschouwing. Veel oh en ah op Facebook, waar het burgerlijke moralisme hoogtij viert. Op zijn weblog gaat Jamal Ouariachi tekeer alsof hij net een cocktail van rohypnol en ritalin naar binnen heeft gewerkt.

Ondertussen wordt in de reacties voorbijgegaan aan de kern van Drehmanns betoog: 'Het excuus van de crisis wordt allerwegen aangewend om een deerniswekkende geestelijke nivellering te rechtvaardigen. Men gaat slechts nog voor het snelle geld en voor volslagen risicoloze ondernemingen - ongemakkelijke boeken van allerminst sexy auteurs zijn niet langer welkom. Dichterlijker gezegd: het literaire hart van de hedendaagse uitgever wordt ondermijnd door zijn bedrijfseconomische brein.'

Want ja, daar facebookt het niet fijn over.

[12:40 uur] Inmiddels een samenvatting op de website van NRC Handelsblad en een beschouwing uit de onderbuik van de samenleving op GeenStijl.

02 december 2012

Hanta en De Contrabas bundelen krachten

Liliane Waanders en Bouke Vlierhuis van Hanta zullen per maandag 3 december december de gelederen van De Contrabas komen versterken. Daarmee krijgt De Contrabas een algemeen literair profiel.

De drie auteurs zullen laten zien dat er online '(...)op een hoog niveau literaire kritiek wordt bedreven, en [dat] de klassieke journalistieke waarden van onafhankelijkheid en gedegenheid onverminderd betekenis hebben,' zoals Auke Hulst deze week over De Contrabas schreef in De Groene.

Behalve een meer gevarieerde inhoud, zal De Contrabas deze maand met nóg een nieuwigheid komen: Attention on demand. Morgen, 3 december, gaat daarover een persbericht uit. Online literaire kritiek en journalistiek heeft de toekomst. Die toekomst zal zich afspelen op De Contrabas, de eerste website die het volledige 'veld' kan omspannen.

30 november 2012

Nieuw gedicht Wim Vandeleene

Nieuw gedicht van Wim Vandeleene op Gedichtenforum: Uniek.

Wij lezen zelf

Vroeger keek ik wel eens in de etalage van boekhandel v/h Wout Vuyk. De trotse leus 'Wij lezen zelf' vervulde me altijd met een mengeling van plaatsvervangende schaamte en wilde ergernis. Fijn hoor, lezende boekhandelaren, maar wat héb je (had je) daar in hemelsnaam aan?

De boekhandelaren die bij De Wereld Draait Door maandelijks spreken over hun allerfavorietste boek van het moment. Ik kijk naar hun 'gepassioneerde' uiteenzetting zoals een eend kijkt naar het onweer. Vol verbazing en niet in staat om het heilsplan dat deze mensen drijft helemaal te doorgronden.

De taal die deze boekhandelaren bezigen, komt me in de verte wel bekend voor. Het is de lingua franca van de gemiddelde boekenliefhebber, die altijd wel eens ergens het woord 'intrigerend' of 'spannend' kan inzetten, de omfloerste wijs die altijd werkt. Als verdovend middel. Die taal 'gaat' ook niet over boeken, maar over iets anders: over de handel in boeken.

En daar is natuurlijk helemaal niets mis mee. Het hele systeem zoals het nu bestaat, is gebaseerd op een verdienmodel waarin de boekhandel de rol van doorgeefluik en poortwachter heeft. Of beter: zou moeten hebben. De vier boekhandelaren bij DWDD zijn van die klassieke poortwachters, maar ze zullen de hete adem van de vrije en genadeloze markt allemaal in hun nek voelen - reden waarom ze hun poortwachtersfunctie in een mediastrategie proberen te persen.

Boekhandelaren hoeven niet te lezen. Een boek verkopen kan best als je 'enige' affiniteit hebt met 'het' boek. De gemiddelde klant zit niet te wachten op een exposé over een nieuwe titel die hij wil kopen. Laat staan op een recensie. Daar is weer een heel andere bedrijfstak voor uitgevonden: de literaire kritiek.

Vroeger was ik ook boekhandelaar, een tijdlang. Mijn fraaiste herinnering is hoe iemand me vroeg om een boek voor een terminaal ziek persoon. 'Maar niet te dik en een beetje leuk.' Meer doet een boekhandelaar eigenlijk niet, waar het de smaak- en kenniszijde van het vak betreft: hij trekt een willekeurig boek uit de stapel en hoopt dat de koper of degene die het cadeau krijgt het uit heeft voordat hij sterft.

Catharina Blaauwendraad op de kalender

KalenderCatharina Blaauwendraad is een geweldige dichteres. Ik vind haar werk heel sterk, en zou willen dat iedereen het met mij eens was. Daarom nam ik haar gedicht 'Verweesd' op in mijn Scheurkalender van de poëzie. Het kalenderblad staat hieronder. Het gedicht op Laurens Jz. Coster.  

Soms kan een klein gedicht, een gedicht met een kleine omvang, je behoorlijk van de sokken blazen. ‘Verweesd’ is zo’n gedicht. Het thema van dit gedicht, om op deze maandag maar eens de pet van de onderwijzer op te zetten, is van alle tijden. De liefde, het gemis, de tsunami aan leed die een breuk kan veroorzaken.
Maar die twee slotregels gooien alles overhoop en maken het gedicht onvergetelijk. Ze zijn een kreet, en omdat die kreet heel rauw, letterlijk rauw, wordt geuit, krijg je kippenvel als je ze leest.
Natuurlijk: iedereen heeft wel eens liefdesverdriet. Horden dichters hebben daarover geschreven, vaak met desastreus resultaat. Waarom zijn deze twee regels dan een uitzondering?
Hier wordt het verdriet onversneden, maar in een vaste vorm gegoten (bijna had ik geschreven: gegord) gepresenteerd. De dichter gebruikt haar vakvrouwschap om iets wat haar aan stukken scheurt zo dicht mogelijk te benaderen, op de huid te zitten. En de lezer lijdt mee.

29 november 2012

Michael March, Arnon Grunberg, Kira Wuck

Half Pint omslag 1-page-001 (1)

Optreden Arnon Grunberg, Michael March, Kira Wuck en Chrétien Breukers in Café van Wegen 30 november aanstaande

De Amerikaanse dichter Michael March (1946) woont in Praag waar hij het Prague Writer’s Festival organiseert. Eerder verschenen van March vijf dichtbundels en in november ziet een bijzondere, tweetalige uitgave van zijn nieuwe bundel Half Pint / Half Vol het licht (bij uitgeverij De Contrabas). Een wereldprimeur, want de bundel is nog niet eerder zelfstandig verschenen. March’ goede vriend Arnon Grunberg schreef speciaal voor de bundel een inleiding op het werk en is bij de presentatie in Utrecht aanwezig. De avond wordt geopend door dichter Kira Wuck.

Wanneer 30 november 2012, 20:00
Waar Café Van Wegen, Lange Koestraat 15, Utrecht
Entree gratis (RSVP!!!)
Met Arnon Grunberg, Michael March, Kira Wuck, Chrétien Breukers

 

Colofon

Redactie: Chrétien Breukers. Reacties onder eigen naam of dichters- pseudoniem zijn zeer welkom. Anonieme of niet ter zake doende reacties worden verwijderd. Mailen kan aan decontrabas[at]hotmail.com
Uitgeverij De Contrabas

Cookies

De Contrabas maakt gebruik van cookies. Voor meer informatie Zie hier
.

mei 2015

ma di wo do vr za zo
        1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31

Laatste reacties

Pageviews


Sinds 21 augustus 2005

Categorieën