'Aan imposante wolkenvelden nog immer genoegen te scheppen'

'Het poëtische, hoe moet je dat omschrijven? Het poëtische is het aantrekkelijke. Het aantrekkelijke is het andersoortige. Het andersoortige hoeft niet per se het plezierige te zijn. De dood is onmiddellijk poëtisch, want de dode is van een andere soort werkelijkheid dan de werkelijkheid der levenden. De dode is in zekere zin 'werkelijker' dan wij: een beeld, geen stroom.' Nawoord van R.A. Cornets de Groot bij Heren zeventien van Simon Vinkenoog.

IM's Simon Vinkenoog op NRC, Trouw.

Condoleanceregister op internet voor Simon Vinkenoog. 

‘Ik heb al negenentwintig pagina’s volgekrabbeld in het Moleskine-notebook dat ik voor mijn 80ste verjaardag kreeg; ik hoop dat ik de 18e juli met Edith aan mijn zijde bij mooi weer mijn 81ste verjaardag hier in het tuinpark mag vieren met enkele uitverkoren vrienden en verwanten. Aan imposante wolkenvelden nog immer genoegen te scheppen, bovendien schieten zwaluwen, duiven en parkieten voorbij.’ waren de laatste woorden van de eeuwige optimist.

Simon Vinkenoog (1928 - 2009)

Schrijver Simon Vinkenoog is zondagochtend op 80-jarige leeftijd in zijn woonplaats Amsterdam overleden. Dat heeft zijn echtgenote, Edith Ringnalda, gemeld.

======

'Volgens zijn echtgenote, Edith Ringnalda, hebben artsen de familie verteld dat Vinkenoog stervende is. Vinkenoog ligt in het VU ziekenhuis in Amsterdam, nadat hij vrijdagavond een hersenbloeding kreeg.' lees meer op de Telegraaf.  Vinkenoog gaf onlangs nog een interview weg met AT5 op het terras van Het Onze Lieve Vrouwegasthuis vlak na zijn operatie.

Voort de VRT had Hugo Camps dit voorjaar een lang gesprek met Simon in Amsterdam. (het vervolg kan u  hier bekijken)

Manifest in wording

'Strooi peper in de lucht en men zal zeggen:
zo pittig is ie nog nooit geweest
die sneeuw.'

Ben je nog altijd geen dichter?

... dan kan je er dit jaar nog een worden dankzij de Faber Academy: Becoming a Poet 2009. Solliciteren kan hier. (indien niet ernstig gelieve zich te onthouden)

Ted Hughes award voor een exciting contribution to poetry

 Budés poëzie blijft circuleren rondom het thema van de vergankelijkheid.

'We zijn in een Russische roman uit de negentiende eeuw, waarin de uren vervloeien. De setting: Herberg De Zweep, een naam die niet bepaald doet denken aan zachtzinnige bijeenkomsten.'

Bij poëzie gaat het vooral om de 'binnentaal', zegt vertaler Ard Posthuma.

'Tijdens een evenement check ik altijd even of hij stand by is, want zonder Nico niet gelachen.'

Poet Laureate Carol Ann Duffy schenkt haar jaarlijks stipendium van £5,000 aan de nieuwe Ted Hughes award. Alles wat met poëzie te maken heeft komt in aanmerking zolang het maar een 'exciting contribution" to poetry' is. Buckingham Palace en de Poetry Society steunen het initiatief.

'Als een kunstwerk vooral op een idee stoelt, dan verwacht je wel een verrassend idee, lijkt me zo. In de nieuwe percepties van het kunstonderwijs moet er almaar 'onderzocht' worden. Met woorden erbij. Filosofische, kritische woorden. Dat kan zeker iets opleveren, al sluit het intuïtieve mogelijkheden van kunstbeoefening uit. Het gevaar lijkt me wel dat het aantal met veel poeha gepresenteerde doorsneegedachten sterk vermeerdert.' Joke van Leeuwen liep rond op de Biënnale in Venetië. Jan Haerynck trouwens ook. (foto: Jeff Geys)

Een gedicht vertaald in DNA

'Dichtende wetenschappers of dichters in stofjassen, ze bestaan. Huisdokter-dichter Toon Tellegen, hematoloog-poëet Leo Vroman, psychiater-poëziemonument Rutger Kopland, dendrochronologe-dichteres Esther Jansma, microbioloog-poëtisch talent Frédéric Leroy. ' >> lees de volledige beschouwing bij deBuren naar aanleiding van een project van de Canadese dichter Christian Bök die een gedicht schreef dat de mensheid zal overleven:

Literature is news that stays news....

...  is een van de vele citaten die Achille van den Branden overneemt uit ABC of reading van Ezra Pound. Lees hier zijn uitvoerige bespreking die eindigt met enkele uitdagende vragen uit Pounds tekstboek voor studenten:  'Beschrijf, zonder zijn naam te noemen, een boom op zo'n manier dat er bij de lezer geen twijfel rijst over wat voor soort boom het gaat. Schrijf een prozatekst volgens het metrum van een geliefd gedicht. Stel je bij het lezen van een tekst eens de vraag: moest de schrijver iets van het onderwerp afweten om te schrijven wat hij schreef? Van hoeveel gedichten ken je alleen de "pleasing line"?'   'En ga bij een favoriete schrijver eens het volgende na: stel dat hij over een bepaald onderwerp niets heeft geschreven, en jij dat zou willen doen. Zou zijn manier van schrijven de behandeling van dat onderwerp interessanter maken? Accurater?' (NB: 'The ecstacy' van John Donne is integraal opgenomen in het artikel)

Oom Atte in het boze blogland: aflevering 1

'Het blijkt dat de vingerhoedmakerij in de zeventiende en achttiende eeuw in de Republiek de belangrijkste ter wereld was. Als vingerhoedmaker was je iemand. Herkauwer wijst op de uitputtende studie Vingerhoedmakers en hun bedrijven in de tijd van de Republiek door Herman Boon en Catherine Langedijk. Dat schaf je dan dus terstond aan.' >> oom Atte heeft zijn eerste litblog gevonden, het blog Herkauwer namelijk dat gewijd is aan de lange achttiende eeuw (1650-1830), maar de tegenwoordige tijd niet schuwt.  Allen daarheen. 

Het eerste gedicht (7): Juliën Holtrigter

Onlangs verscheen de nieuwe bundel van Juliën Holtrigter, Het feest van de schemer. De auteur stond laatst al een mini-interview af aan deze website. Vandaag neem ik hem op als nummer 7 van deze reeks; ik had dit getal eerder abusievelijk overgeslagen.

Vinger op strot

Dit zijn die dagen waarvan de uren vervloeien.
Herberg De Zweep. Aan het plafond stukken vlees,

zwart van de vliegen. Uit rotte eitjes en wijting
bestaat het ontbijt. Ik laat het mij smaken.

Kijk, daar loopt onze vader. Hij is naar huis
onderweg om te schrijven. Nog meer alinea ‘s,

bladzijden, hoofdstukken, boeken. En terecht,
hij heeft nog niet alles gezegd.                     

De afvoer van vuilnis gaat door, elke week,
vanzelfsprekend. Er komt geen eind aan.

Maar ook het ondoofbaar licht loopt de zee in,
vol vreugde bergafwaarts, geloof het!

Met u in een nachttrein samen te zingen. Ja,
zegt de waard, vinger op strot, hoofd vol van zomer!

© Juliën Holtrigter

Miltos Sachtouris

Miltos Sachtouris (1919-2005) werd geboren in Athene. Hij wordt beschouwd als een van de toonaangevende Griekse dichters uit de 20e eeuw. Op aandringen van zijn vader ging hij rechten studeren, maar nadat deze in 1939 was overleden gaf hij de studie op om zich geheel aan de dichtkunst te wijden. Zijn poëzie is verschillende malen bekroond. In 1962 met de Tweede Nationale Poëzieprijs van Griekenland, in 1987 met de Eerste Nationale Poëzieprijs, terwijl hij in 1995 geridderd werd in de Orde van de Phoenix. Tenslotte werd zijn gehele oeuvre in 2003 bekroond met de Grote Staatsprijs voor Literatuur, te vergelijken met de P.C. Hooftprijs in Nederland. In ons land werd hij bekend door Het hoofd van de dichter, een selectie uit zijn werk vertaald door Bernadette Wildenburg en Jan Veenstra, die in 1993 werd uitgegeven door Styx Publications in Groningen. Het fonds van die uitgeverij is overgenomen door Ta Grammata, alwaar het boek nog kan worden besteld. De hier opgenomen gedichten zijn afkomstig uit die (tweetalige) publicatie. (Kees Klok)

DE VERLOSSER

Op de vingers van mijn afgehakte handen tel ik
de uren die ik ronddool in deze vertrekken van de wind
ik heb geen andere handen mijn liefste en de deuren
willen niet dicht en de honden zijn onvermurwbaar

Met mijn blote voeten diep in dit stinkende water
met mijn naakte hart zoek ik (niet voor mijzelf)
een azuurblauw raam
hoe konden ze zoveel kamers bouwen zoveel tragische boeken
zonder een kiertje licht
zonder een vleugje zuurstof
voor de zieke lezer

Want elke kamer is tegelijk een open wond
hoe moet ik opnieuw afdalen langs trappen die verbrokkelen
opnieuw temidden van het slijk en van de wilde honden
om medicijnen te halen en roze verband
en als ik de apotheek gesloten aantref
en als ik de apotheker gestorven aantref
en als ik mijn naakte hart aantref in de etalage van de apotheek

Nee nee afgelopen er is geen redding

De kamers zullen blijven zoals ze zíjn
met de wind en zijn riet
met de scherven van de kermende gezichten van glas
met hun kleurloze bloeding
met porseleinen handen die zich naar mij uitstrekken
met de onvergeeflijke vergetelheid

Mijn eigen handen van vlees zijn vergeten dat ze waren afgehakt
op het moment dat ik hun doodsnood telde

Het moest geen gewoonte worden...

"John: Wanneer ik er precies mee begon is niet meer bekend, maar zo omstreeks 1991 besloot ik een uitzending van Met het Oog op Morgen, die ik presenteerde, te beëindigen met het voorlezen van een gedicht. Ik herinner mij dat de redactie er vreemd van opkeek: poëzie? In een nieuwsprogramma? Na het drie weken achtereen gedaan te hebben hield ik er maar weer eens even mee op. Het moest geen gewoonte worden…" Lees verder >>

Hoe zou het met "De Reactor" zijn?

"(...) al sinds 2007 wordt er achter de schermen getimmerd aan een website die de lacunes die de papieren boekenbijlagen hebben gelaten, zou willen opvullen. Het is een initiatief van een aantal literaire tijdschriften uit Nederland en Vlaanderen, waaronder Parmentier, de kringen rond het voormalige Raster, DW B, yang, Nieuwzuid — niet met de bedoeling om de respectievelijke redactionele lijnen op de voorgrond te plaatsen (bijna al die tijdschriften hebben of hadden hun eigen reviewafdeling waarin men de eigen visie op literatuur kon en kan uitdragen), maar om een boekenbijlage op het net te brengen — een bijlage waarin recensies zomaar 1500 of 2000 woorden kunnen bedragen, geschreven door professionele critici uit alle windrichtingen, critici die voor een deel ook nu nog in kranten schrijven, maar daar allang niet meer kwijt kunnen wat ze er kwijt zouden willen." Aldus ons aller Marc Reugebrink, op 30 december 2008.

"We willen kwaliteit waarborgen. Er zijn al veel sites die wisselende kwaliteit bieden. Je kunt mensen niet vasthouden." Dat zei Matthijs de Ridder, in Boekblad, maar ik pluk het nu van Schrijven Online. Een loffelijk streven. Ook al moet je de redactie natuurlijk op voorhand nergens op vastpinnen: "Als er een nieuwe Hemmerechts of Van Dis uit is en niemand kan er iets origineels over schrijven, dan komt er geen recensie." Goddank. Om over deze geruststellende woorden maar te zwijgen: "Een ander opvallend kenmerk is dat de site ook grotere bijdrage - van meer dan 2000 woorden - niet schuwt."

Maar voorlopig is het über alle gipfeln stil. De heren zijn vast nog met de subsidiegevers aan het wipfelen. Hoewel ze wel al een state-of-the-art website hebben. Met marketingfunctie. Wat weer erg neo-liberaal is, van die jongens.

Met name dichtbundels…

In al dat troosteloze proza over verschralende media, zieltogende kranten en falende businessmodellen valt me één ding op. Niemand schijnt rekening te houden met de mogelijkheid dat de consument het nieuws in z’n algemeenheid - hóe ook gepresenteerd! - minder interessant of belangrijk is gaan vinden.

(...)

Deze korte overdenking poogt niets anders dan de mogelijkheid te opperen dat minder (passieve) mediaconsumptie - games zijn een ware groeimarkt, natuurlijk! - dan misschien een groot probleem is voor de traditionele zenders en mediaconcerns. Maar dat het voor de volksgezondheid misschien wel een pré is als er wat kranten, tv- en radiozenders verdwijnen. Opgeruimd staat netjes! Laten we meer tijd aan onze vrienden en naasten besteden! Of aan boeken! Met name dichtbundels…

Lees verder op De Nieuwe Reporter >> (en koop een dichtbundel)

Guus Middag maakt brandhout van het bijlboek

"Ik kan er niet echt een programma in ontdekken, behalve dan dat Harmens heel in het algemeen een voorkeur heeft voor het wat langere, uit zijn vorm lopende, half filosoferende, half delirerende gedicht. Hij houdt van litanieën, jeremiaden, Whitman – dat soort werk. Er hoort ook een programma bij, en zelfs een manifest, mede ondertekend door Ilja Leonard Pfeijffer, maar daarvan weet ik niet of het nu serieus bedoeld is of als een parodie op een manifest. ‘Ik wil een bijl’ is een manische aaneenschakeling van tientallen eisen die aan de poëzie gesteld worden. De stijl is beroerd." lees verder op NRC.

Van het taxifront

Wie de tram neemt naar het Amsterdamse Leidseplein wordt op de halte geattendeerd door een vriendelijke computerstem die de naam omroept. Sinds een paar maanden voegt een wat ziellozere Engelse stem daar aan toe: ‘Entertainment area‘. Een Amerikaan voor me: ‘You will be entertained. You will get drunk, you will hail a cab, you will be murdered.‘  Er lachten een stuk of vijf mensen. Lees de rest van Thomas Blondeau's column op Het leven is elders >>

Het boerenleven zoals het is...

... op en rond de vroegnegentiende-eeuwse boerderij Lutjebosch op het Groninger Hogeland. "Maar was dit een leven waard om geleefd te worden?”, vraagt Cornelia Petronella  Bos (1911-1991) zich af aan het eind van de twee wonderschone boekjes die ze in de jaren veertig en vijftig maakte over de geschiedenis van de boerderij waar ze opgroeide," lees de column van Marjoleine de Vos. (200 jaar Lutjebosch is een uitgave van Philip Elchers)

Verzamelde gedichten van Ramsey Nasr

'The Early Years luidt de subtitel van de verzamelbundel Tussen lelie en waterstofbom waarmee Ramsey Nasr een round-up maakt van zijn dichterschap. Mocht de Dichter des Vaderlands straks - in functie van de functie - naar zijn moederland verhuizen, dan neemt hij een pak gestolen Vlaamse harten met zich mee.' lees de recensie van Philip Hoorne in Knack.

Oom Atte in het boze Blogland

Gisteren meldde collega Pollet het al: Atte Jongstra gaat voor de NRC, een krant (dat is zoiets als een weblog op papier), de komende tijd allemaal litblogs doorlichten. Het is toch komkommertijd, hebben ze bij de redactie daar gedacht, dan kun je een dergelijk frivool onderwerp wel even onbekommerd rond laten draven.

Oom Atte is niet te beroerd om de abonnees in Laren (NH), Bunde, 's Gravenhage (ZH) en Haren (Groningen) even bij te lichten: "Bloggen is een eenzame bezigheid. Afgezien van het schrijven ervan, hoe weten de mensen dat je blog bestaat? Bloggers helpen elkaar aan bekendheid. Noem jij mij, noem ik jou. Iedere blog heeft een blogroll, een lijstje met links van  geestverwanten."

Je zíét ze even ritselen met de courant, de totaal verbijsterde lezers. Dat is toch ook wat. Ja, er is veel eenzaamheid in de wereld...

Jongstra heeft de materie flink bij de hoorns gevat, overigens. "Weblogs kunnen overal over gaan. Litblogs gaan over literatuur. Je hebt er mooie onder, en vreemde. Soms bevatten ze plaatjes die de feestvreugde verhogen."

Een zeester krijg je niet zomaar cadeau

Flarf is Dionysus. Conceptual Writing is Apollo.

An introduction to the 21st Century's most controversial poetry movements.

Lees Kenneth Goldsmith in Poetry.